Rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı pelvik organ sarkmasını tedavi etmek üzere gerçekleştirilir. Uterus sarkması, kadınların pelvik bölgesinde konumlanan organları bir arada tutan bağ doku ya da kasların işlevlerini kaybetmesi ve zayıflaması ile meydana gelen bir rahatsızlıktır. Rahim sarkması, tıbbi olarak uterin desensus isimlendirilir. Birden çok vajinal doğum yapan kadınlarda yaygın olarak görülür. 

Rahim sarkmasında ilaç tedavisi işe yaramayacağı için ameliyat tercih edilir. Sarkan rahim, normal anatomik pozisyonunda durmaz. İleri seviye rahim sarkmalarında fıtıklaşan bölge vulvadan dışarı çıkar. Estetik açıdan oluşan görüntü kadınlar için büyük sorun teşkil edebilir, aynı zamanda fiziksel açıdan da çok sayıda problemi beraberinde getirir. 

Rahim Sarkması (Prolapsus) Nedir?

Kalça kemiği içinde yer alan organlar, bağ ve kas dokudaki yetersizlik ve güçsüzlük sebebiyle vajinadan dışarı çıktığında rahim sarkması meydana gelir. Pelvik, vücutta karın bölgesinin alt kısmını ifade eder. Pelvik organ prolapsusu (POP) kalın barsak, idrar kesesi ve rahim gibi organların vajinadan dışarı çıkmasıdır.

1. Rektosel: Vajinanın arka duvarında güçsüzlük olmasıyla kalın barsakların sarkması durumudur.

2. Sistosel: Vajinanın ön duvarda güçsüzlük olmasıyla idrar kesesinde yaşanan sarkmadır.

3. Kaf prolapsusu: Daha önce rahmi alınan kadınlarda vajina tepesinin dışarı doğru çıkmasıdır.

4. Total prolapsus: Rahim, rahim ağzının tamamıyla vajinadan dışarı doğru sarkmasıdır.

Rahim sarkması sistosel, rektosel, kaf prolapsusu ve total prolapsus olmak üzere sarkan bölge esas alınarak dört şekilde sınıflandırılmıştır. Pelvik organların dışarı sarkması için altta yatan sebepler genel olarak benzerdir. Hastanın yaş ve durumuna bağlı olarak farklı hastalarda sarkmanın derecesi değişir. 

Rahim Sarkması (Prolapsus) Belirtileri 

Rahim sarkması, hastada gözlemlenen seviyesine göre şiddetli, orta da ya da hafif olabilir. Hafif sarkma, çoğunlukla Kegel egzersizleri ile düzenlenir ve ameliyata gerek kalmaz. Ancak özellikle şiddetli sarkmanın yaşanması, günlük yaşamı önemli ölçüde olumsuz olarak engeller. Prolapsus belirtileri sabahın ilk saatlerinde günün diğer saatlerine göre daha belirgin bir şekilde gözlemlenir. Rahim sarkması belirtileri genel itibariyle aşağıda sıralandığı gibidir:

- Vajinanın iç ya da dış kısmında şişkinlik hissedilmesi

- Vajinanın dışına çıkan dokular gözlemlenmesi

- Bel ya da vajinanın alt tarafa doğru çekiliyormuş hissinin oluşması

- Vajinada akıntı veya kanamada artış

- Pelviste ağırlık ve şişkinlik hissi

- Cinsel ilişki esnasında rahatsızlık oluşması ya da ağrı görülmesi

- İdrara sık çıkma 

- Hapşırma benzeri bazı olgulardan sonra idrar kaçırma 

- İdrar yaparken boşaltımda yavaşlık meydana gelmesi

- Bağırsaklar boşaltılırken zorluk yaşanması 

- İdrar yapıldığı halde mesaneyi hala dolu hissetmek

- Şişlik parmak ile ittirildikten sonra dışkı ya da idrarı kolaylıkla yapabilmek.

Rahim sarkması risk faktörleri arasında ise genellikle çok sayıda hamilelik yaşamak, ilerlemiş yaş, normal vajinal doğum yapmak, şişmanlık - obezite, ağır yük kaldırmak, iri bebek doğurmak, KOAH, astım ya da kuru öksürük gibi akciğer hastalıkları yer alır. Şiddetli ve uzun süren öksürükler, sarkma durumunu tetikler. Bir veya birden çok çocuk sahibi olan kadınların yaklaşık 1/3’inde rahim sarkması rahatsızlığı gözlemlenir. 

Rahim Sarkması Hangi Alan Bakıyor?

Rahim sarkması (Prolapsus) kadınlarda gözlemlenir ve genital bölgede gerçekleşir. Kadın hastalıkları ve doğum uzmanları tarafından hem teşhis hem de tedavi edilir. Kadın hastalıkları ve doğum alanında uzmanlaşan hekimler jinekolog olarak adlandırılır. Jinekologlar, vajina, fallop tüpleri, uterus, vulva, yumurtalıklar ve rahim ağzını kapsayan kadın üreme sistemi ile alakalı rahatsızlıklarda görev alırlar. 

Rahim sarkması ameliyatını gerçekleştiren hekimler, pelvik taban cerrahisi hususunda tecrübeli olmalıdırlar. Bununla birlikte ileri düzey laparoskopik cerrahi işlemleri kullanan hekim, rahmin askı ameliyatlarını yapabilmelidir. Kadınlarda rahim sarkması son derece yaygın olarak görülür, fakat gerek ileri aşamaya gelinceye dek önem gösterilmemesi gerekse hastaların çekinmesi nedeni ile pek dile getirilmez.

Rahim Sarkması (Prolapsus) Ameliyatı Nedir?

Rahim sarkması, kadınlar tarafından genellikle alt tarafta ele gelen kitle şeklinde tarif edilir. Sarkma, dışarıdan görünebildiği için sadece vücut görünümünü olumsuz etkilemez aynı zamanda cinsel hayatı ve günlük yaşamı da kötü etkilenir. Bu durumu çözümlemek amacı ile verilebilecek bir ilaç yoktur, bu nedenle jinekolog rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı uygulamayı tercih eder.  Rahatsızlığın erken aşamalarında ameliyat, daha kolay ve sorunsuz bir şekilde gerçekleştirilir. 

Rahim sarkmasında her hastanın durumu değişiklik gösterir. İdrar torbası sarkması (sistosel), rahim sarkması (uterin prolapsus) ve kalın barsak sarkması (rektosel) çoğunlukla birlikte gözlemlenirler. Operasyon esnasında kapalı cerrahi (laparoskopi) tercih edilir. Hekim, rahim sarkması ameliyatı esnasında gerektiği takdirde ileri yaşa bağlı olarak şekil bozuklukları ile karşı karşıya kalan vajen dokusunu da yeniden daraltıp şekillendirebilir.  

Rahim Sarkması (Prolapsus) Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı pelvik tabanın onarılması ya da histerektomi olmak üzere iki teknikle yapılır. Histerektomi, laparoskopik (kapalı) cerrahi, robotik cerrahi ya da açık cerrahi ile gerçekleştirilebilir. Gelişmiş teknolojiden yararlanan robotik cerrahide robot sayesinde minimal bir giriş sağlanır. Bu sayede iyileşme süresi kısalır ve operasyonun yan etkileri azalır. Komplikasyon riski de diğerleri ile kıyaslandığında bir hayli düşüktür. 

Operasyon öncesinde karın bölgesinde kesik açılır ve robotik aletler ile bölgeye erişim sağlanır. Jinekolog, bölgeyi monitörden izleyerek takip eder. Burada yer alan ve rahmi tutmaya yarayan bağlar kesilir. Vajina aracılığıyla rahim dışarı çıkarılır, ardından hekim vajinayı diker ve işlem sona erer. 

Ameliyat yapılacak hasta, çocuk sahibi olmak istemiyorsa (yeterince çocuğu varsa) ya da menopoza girdiyse genel anestezi ya da lokal anestezi uygulanarak rahim alınır. Rahminin alınmasını istemeyen bir hasta, yeterince çocuk sahibi değil ise laparoskopik (kapalı) cerrahi operasyon ile rahimde sakrum adı verilen kemiğe asma yapılır. 

Rahim Sarkması (Prolapsus) Ameliyatının Avantajları Nelerdir?

Rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı hastaya çok sayıda avantaj sağlar. Hasta açısından bakıldığında öncelikli olarak vajinada oluşan ve estetik olmayan görüntü giderilir. İleri boyuttaki vakalarda vajinadan dışarı taşan sarkma, günlük hayatı olumsuz etkiler. Bu olumsuzluk, oturmaktan yürümeye araba kullanmaktan bisiklet sürmeye dek farklı alanlarda tezahür edebilir. Dolayısıyla operasyonun başarı ile gerçekleştirilmesi, kritik seviyede önem arz eder.

Rahim Sarkması (Prolapsus) Ameliyatı Sonrası Süreç

Rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı sonrasında hekim, yapılması ve yapılmaması gerekenleri hastaya bildirir. Her bir hususa dikkat etmek hastanın birincil sorumluluğudur. Operasyon esnasında atılan dikişlerin alınmasına gerek kalmaz çünkü kendiliğinden yaklaşık 30 günde düşer. Ameliyatı takip eden ilk günlerde sıcak su ile temas etmekten kaçınılmalıdır. Hamam ve havuzlar 1 ay boyunca kesinlikle yasaktır. Nemin yüksek olduğu bu alanlar, enfeksiyon kapma riskini arttırır. 

Bunlara ek olarak 40 gün boyunca küvete ya da denize girmek sakıncalıdır. Aynı zamanda cinsel birliktelik yaşanması da katiyen uygun değildir. Rahim sarkması (Prolapsus) ameliyatı laparoskopik sakrohisteropeksi ise tüm bu yasaklar için ideal süre 2 ya da 3 aya yükselebilir. Bu noktada hekim tavsiyelerine uymak gerekir. Verilen ilaç ya da kremler eksiksiz olarak uygulanmalıdır. 


Kaynakça:

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/uterine-prolapse/diagnosis-treatment/drc-20353464

{{translate('Yorumlar')}} ({{yorumsayisi}})

{{translate('Yorum Yap')}} / {{translate('Soru Sor')}}